Soms komen de mooiste zielen zomaar op je pad. Ik herinner me die ene keer, jaren geleden, dat er een vrouw bij me binnenstapte samen met haar dochter. Ze had een uitstraling die je niet snel vergeet: een mengeling van kwetsbaarheid en kracht. Haar dochter hoopte dat ik haar een ander perspectief kon bieden, want het verhaal van haar moeder was er één dat al decennia vastzat in een bepaald stramien.
Al 25 jaar lang leefde deze vrouw met de stempel ‘psychose’. Ze had de ene behandeling na de andere ondergaan, was meerdere keren opgenomen geweest, en telkens weer kreeg ze te horen dat de stemmen die ze hoorde en de figuren die ze zag slechts symptomen waren. Er werd gesproken over stoornissen, afwijkingen en pillen. Maar nog voordat ze goed en wel zat, keek ik haar vrolijk aan en vroeg luchtig, maar met volle overtuiging: “Goh, wie heb je allemaal meegebracht?”
Dat was het kantelpunt.

De blik die ik nooit vergeet
Ik zal haar blik nooit vergeten. Het was alsof er in één seconde een hele levensgeschiedenis naar buiten kwam – ongeloof, hoop, wantrouwen en blijdschap tegelijk. Ze keek me recht aan en zei:  
“Hoezo… zie jij ze dan ook? Ik heb jarenlang geprobeerd psychologen uit te leggen wat ik waarnam. Uiteindelijk leerde ik dat ik alleen maar naar huis mocht als ik zei dat ik ze niet meer zag. Dus dat ben ik gaan doen. Maar nu zit ik hier, en jij vraagt me gewoon wie die mensen zijn. Zie jij ze ook?”
Wat een moment. Ik voelde hoe alles in haar verschuifde. Alsof er eindelijk iemand was die haar serieus nam, die haar niet corrigeerde, maar bevestigde. Ik lachte zacht en zei: “Lieverd, je bent gewoon een medium.” Toen lichtte ze helemaal op. Het was alsof ze na jaren van duisternis weer het daglicht zag.

Wanneer psychiatrie en spiritualiteit elkaar mislopen
Dit verhaal staat niet op zichzelf. In de reguliere zorg worden ervaringen van stemmen horen of figuren zien vaak onmiddellijk in een psychiatrisch kader geplaatst. Natuurlijk is zorg soms nodig en waardevol, maar er gaat ook veel verloren wanneer we zulke ervaringen automatisch bestempelen als ziek of afwijkend.
Wat als die stemmen steunbrengers zijn? Wat als die figuren overleden dierbaren zijn die zich kenbaar maken? Wat als iemand simpelweg een gevoelige, spirituele antenne heeft? Voor sommige mensen zijn dit geen stoornissen, maar gaven – een vorm van mediumschap. In andere culturen wordt het zien of horen van zulke verschijnselen zelfs gezien als een roeping, niet als een afwijking.

Een andere manier van kijken
Wanneer je iemand benadert vanuit erkenning in plaats van pathologisering, komt er ruimte voor heling. De vrouw die tegenover mij zat, had het grootste deel van haar leven geleefd met het idee dat er iets grondig mis met haar was. Tot het moment dat zij eindelijk hoorde: je bent helemaal niet defect, je hebt een gave.
En dat maakt een wereld van verschil.

Een uitnodiging om te delen
Steeds vaker ontmoet ik mensen die hetzelfde meemaken. Ze vertellen fluisterend hoe ze bij hun bed figuren zien staan, hoe ze boodschappen ontvangen van overleden geliefden, of hoe stemmen hen door moeilijke periodes heen helpen. Vaak is er schaamte, vaak is er angst voor een diagnose of voor onbegrip.
Daarom wil ik graag deze uitnodiging doen: laten we deze ervaringen niet wegstoppen. Laten we ze delen. Niet alles hoeft meteen gelabeld te worden. Soms hebben we gewoon iemand nodig die zegt: “Vertel maar. Ik luister.”

Tot slot
Misschien herken jij jezelf in dit verhaal. Misschien heb jij ook dingen gezien of gehoord die je niet durfde uit te spreken. Dan hoop ik dat deze woorden je een beetje moed geven. Je bent niet gek. Je bent niet alleen. Misschien ben je gewoon gevoeliger afgestemd dan de meeste mensen, en mag je daar kracht, vreugde en vertrouwen uit halen.
Wil je je ervaring delen? Laat gerust een reactie achter onder deze blog, of stuur – als je liever iets persoonlijkers deelt – een mailtje naar info@lilianders.nl.
Want juist in het uitspreken en gehoord worden, zit vaak de heling.